Zrozumieć archiwum

  • Drukuj zawartość bieżącej strony
  • Zapisz tekst bieżącej strony do PDF

Co to jest archiwum?
Jakie zadania realizuje archiwum?
Pojęcia, które warto poznać, aby nie zgubić się w świecie archiwów i archiwaliów.

Jak przygotować się do rozpoczęcia poszukiwań archiwalnych?
Do czego służą pomoce archiwalne?
Dobre rady dla studiujących archiwalia.

Artykuły

Co to jest archiwum?

„Archiwum” to termin pochodzący od greckiego słowa archeion, oznaczającego siedzibę władzy.
W średniowieczu nazywano tak skrzynię lub zabezpieczone miejsce, w którym przechowywano akta publiczne.
Obecnie jest to termin używany dość powszechnie, posiadający kilka znaczeń, jak np:

  • Miejsce przechowywania pism, które straciły swą aktualność i niejako wyszły z obiegu (np. budynek lub lokal);
  • Komórka organizacyjna w instytucji powołana do przejmowania, zabezpieczania, przechowywania i porządkowania materiałów archiwalnych tej instytucji;
  • Instytucja (o charakterze urzędu administracyjnego, urzędu wiary publicznej i placówki naukowej) powołana do: kształtowania, gromadzenia, zabezpieczania, przechowywania, ewidencjonowania, opracowywania i udostępniania materiałów archiwalnych oraz posiadająca uprawnienia do: wydawania uwierzytelnionych odpisów, wypisów i kopii z materiałów archiwalnych; publikowania źródeł i pomocy archiwalnych; prowadzenia badań w dziedzinie archiwistyki;
  • Zespół, grupa zespołów lub zbiór archiwalny powstały na skutek działalności urzędu, instytucji, organizacji, a zwłaszcza rodu, rodziny lub osoby fizycznej.
5 czerwca 2015

Jakie zadania realizuje archiwum?

  • Archiwum kształtuje narastający zasób archiwalny, czyli wpływa na twórców zespołów, przez prowadzenie instruktażu i nadzoru, ażeby materiały archiwalne o wartości historycznej były prawidłowo zabezpieczane.
  • Archiwum gromadzi materiały archiwalne, czyli uzupełnia zasób archiwalny przez dopływy (przejęcia od twórcy zespołu), w drodze rewindykacji (ekstradycji), scalania, nabytków (dary, depozyty, kupno).

 

5 czerwca 2015
Czytaj więcej o: Jakie zadania realizuje archiwum?

Pojęcia, które warto poznać, abu nie zgubić się w świecie archiwów i archiwaliów

Państwowy zasób archiwalny — całość materiałów archiwalnych kwalifikujących się do trwałego przechowywania w archiwach znajdujących się we władaniu państwa lub pod jego ochroną prawną, niezależnie od miejsca przechowywania.

Zasób archiwum — całość materiałów archiwalnych danego archiwum.

Archiwalia — materiały archiwalne przechowywane albo kwalifikujące się do trwałego przechowywania w archiwum.

Materiały archiwalne — wszelkie dokumenty będące wytworem działalności twórców zespołów kwalifikujące się do trwałego lub czasowego przechowywania w archiwum.


5 czerwca 2015
Czytaj więcej o: Pojęcia, które warto poznać, abu nie zgubić się w świecie archiwów i archiwaliów

Jak przygotować się do rozpoczęcia poszukiwań archiwalnych?

Przed przystąpieniem do poszukiwań archiwalnych warto zapoznać się z publikacjami dotyczącymi interesującej nas problematyki.

Dobrze jest zacząć od zapoznania się z tłem historycznym badanej epoki, a następnie konkretnego regionu stanowiącego przedmiot badań, jego przynależnością państwową, administracyjną, kościelną. W tym zakresie pomocą służą biblioteki, które gromadzą m.in. prasę lokalną, publikacje regionalne, monografie dotyczące miejscowości, instytucji i osób z nimi związanych, stare książki telefoniczne i adresowe, słowniki biograficzne pozwalające odnaleźć informacje o konkretnych osobach. Ogromną zaletą większości publikacji jest zawarta w nich bibliografia oraz przypisy, odsyłające do innych wydawnictw, a często nawet do konkretnych materiałów archiwalnych.

5 czerwca 2015
Czytaj więcej o: Jak przygotować się do rozpoczęcia poszukiwań archiwalnych?

Do czego służą pomoce archiwalne?

Pomoce archiwalne to różne postacie opracowań sporządzonych wg ustalonych zasad. Informują one o formie i treści materiałów archiwalnych przechowywanych w danym archiwum. Są opracowywane  na potrzeby ewidencji, informacji i udostępniania. Zaliczają się do nich: informatory o zasobie archiwum, przewodniki po zasobie archiwum, przewodniki po zespole (zbiorze) archiwalnym, inwentarze archiwalne, katalogi tematyczne, indeksy, skorowidze, sumariusze. Służą wszystkim, którzy pracują z materiałami archiwalnymi, zarówno pracownikom archiwum, jak i korzystającym z archiwaliów w pracowniach naukowych, gdyż pomagają dotrzeć do konkretnych dokumentów.

5 czerwca 2015
Czytaj więcej o: Do czego służą pomoce archiwalne?

Rozwiń Metryka

Podmiot udostępniający informację:
Data utworzenia:2015-06-01
Data publikacji:2015-06-01
Osoba sporządzająca dokument:
Osoba wprowadzająca dokument:
Liczba odwiedzin:5951